Stowarzyszenie Bochniaków
i Miłośników Ziemi Bocheńskiej

Rok założenia 1936

V rocznica śmierci Stanisława Kobieli

5 lat temu odszedł do wieczności śp. Stanisław Kobiela.

Był absolwentem Uniwersytetu Jagiellońskiego, prawnikiem, pracował jako radca prawny.
Od lat działał społecznie na rzecz miasta, był działaczem „Solidarności”, radnym miejskim, a w latach 1990-1994 pełnił funkcję przewodniczącego Rady Miejskiej w Bochni.
Był pasjonatem i badaczem historii regionalnej, długoletnim pracownikiem Kopalni Soli w Bochni, a społecznie, prezesem Stowarzyszenia Bochniaków i Miłośników Ziemi Bocheńskiej.

Działalność w Stowarzyszeniu Bochniaków i Miłośników Ziemi Bocheńskiej.
W latach 1972 -1989 był sekretarzem Stowarzyszenia Bochniaków i Miłośników Ziemi Bocheńskiej, a od roku 1989 pełnił funkcję jego prezesa. Jako prezes Zarządu Głównego i jego aktywny działacz był autorem i inicjatorem wielu imprez i projektów kulturalnych, historycznych, organizatorem odczytów, prelekcji, imprez artystycznych, zebrań, koncertów, wystaw mających na celu pielęgnowanie zdobyczy kulturalnych regionu bocheńskiego. Stowarzyszenie zawdzięcza mu płynne przejście w XXI wiek, sprawnie radząc sobie z wyzwaniami współczesności.

Wydane publikacje
Zainicjował w 1989 r. wydawanie kwartalnika „Wiadomości Bocheńskie„, które początkowo w skromnej postaci czarno-białej gazety doszło obecnie do rozmiarów magazynu ok. 80 stron w kolorowych okładkach. Na łamach kwartalnika ukazało się szereg artykułów jego autorstwa, dotyczących Bochni i losów mieszkańców naszego miasta w latach I i II wojny światowej, lat okupacji niemieckiej, Polskiego Państwa Podziemnego, obozów koncentracyjnych i obozów jenieckich, zbrodni katyńskiej, Holokaustu, a także pierwszych lat powojennych, procesów zbrodniarzy hitlerowskich i represji stalinowskich. Opracowania te wypełniają „białe plamy” w naszej historii oraz pokazują w pełnym świetle tematy zniekształcone lub ograniczone zapisami cenzury w czasach PRL-u.
Stanisław Kobiela zajmował się także opracowywaniem biogramów zasłużonych działaczy Stowarzyszenia oraz wybitnych postaci związanych z Bochnią i Ziemią Bocheńską.

W latach 2010-2011 na łamach Wiadomości Bocheńskich opublikował Bocheński Przewodnik Literacki w trzech częściach.
Zainteresowania losami bochniaków w Legionach Polskich zaowocowało licznymi artykułami na ten temat na łamach Wiadomości Bocheńskich, a ostatecznie cenną publikacją o Bochniakach w Legionach Polskich – „Na legionowym szlaku” wydaną przez Muzeum Niepodległości w Warszawie w roku 2015.
W roku 2017 na jubileusz 200-lecia Liceum Ogólnokształcącego w Bochni przygotował publikację „Siła przyciągania. Z dziejów gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego im. króla Kazimierza Wielkiego w Bochni i Stowarzyszenia Bochniaków i Miłośników Ziemi Bocheńskiej„, wydaną przez nasze Stowarzyszenie.
W 2018 roku wydana została drukiem kolejna publikacja Stanisława Kobieli, o ucieczce rtm. Witolda Pileckiego z obozu koncentracyjnego w Auschwitz pt. „Ucieczka rtm. Witolda Pileckiego z KL Auschwitz do Bochni i Wiśnicza”. Stanisław Kobiela poświęcił wiele dekad na badanie historii ucieczki Witolda Pileckiego, także wtedy, kiedy pamięć o tym wybitnym bohaterze była cenzurowana i tłumiona przez sowieckiego władze. Często jako jedyny docierał do relacji naocznych świadków tamtych wydarzeń, dokładnie analizując trasę ucieczki i biogramy napotkanych przez Pileckiego osób od ucieczki z KL Auschwitz, przez pobyt w Bochni aż do pobytu w Wiśniczu.

Autor Wystaw
Stanisław Kobiela zbierał materiały i opracowywał scenariusze wystaw organizowanych w Stowarzyszeniu. Do ważniejszych należy wystawa „Bochniacy zamordowani w Katyniu, Charkowie i Ostaszkowie„. Należy dodać, że Stanisław Kobiela był pierwszym, który podjął ten temat i na łamach Wiadomości Bocheńskich wielokrotnie o tym pisał. Wystawa była zorganizowana w związku z akcją sadzenia „Dębów katyńskich” w kwietniu 2000 roku.
Należy przypomnieć inne ważniejsze wystawy powstałe z inicjatywy St. Kobieli i głównie z zebranych przez niego materiałów jak np. „Bochniacy na legionowym szlaku” (2014). Wystawa ta eksponowana była w Muzeum Niepodległości w Warszawie. Wystawa „Getto w Bochni” przygotowana w związku z uroczystym otwarciem Żydowskiej Trasy Pamięci (2015r.) prezentowana była w 2018 r. również w Muzeum Więzienia Pawiak, w Warszawie. W związku z obchodami 200. lecia bocheńskiego gimnazjum i Liceum im. Króla Kazimierza Wielkiego w Bochni zorganizował wystawę pt. „Wybitni absolwenci bocheńskiego Gimnazjum i Liceum w służbie nauki, kultury i sztuki” (2017).  Obecnie pracował nad wystawą „Olga Leopoldyna Stawecka – porucznik zakonnica z Bochni„.

Upamiętnianie historii lokalnej
Stanisław Kobiela troszczył się o upamiętnianie lokalnych bohaterów powstań narodowych, I i II wojny światowej oraz osób zasłużonych dla naszego miasta i powiatu. Z jego inicjatywy pamięć wielu z tych postaci utrwalono w nazwach ulic.
Jako prezes Stowarzyszenia zabiegał skutecznie w 1989 r. o odtworzenie zlikwidowanych po wojnie tablic na Pomniku Czynu Legionowego przy plantach oraz w 1990 r o zrekonstruowanie zniszczonej w czasach stalinowskich tablicy :
„Miasto Bochnia swoim Bohaterom 1920-1930″ na frontowej ścianie budynku dawnego starostwa, a obecnie muzeum im. prof. Stanisława Fischera.
Z jego też inicjatywy w 2006 r. pamięć o rtm. Witoldzie Pileckim utrwalono w tablicy wmurowanej na frontowej ścianie budynku Stowarzyszenia Bochniaków. Również w tym roku, tablicę poświęconą pamięci prof. Urszuli Wińskiej umieszczono na froncie budynku, w którym kiedyś mieszkała przy ul. Gołębiej 3 (obecnie Urząd Skarbowy).
W kwietniu 2010 r. St. Kobiela opracował scenariusz widowiska historycznego „Wizyta króla Kazimierza Wielkiego w Bochni z okazji 700-lecia jego urodzin”.

Celem edukowania młodzieży w zakresie historii lokalnej oraz pielęgnowania zdobyczy kulturalnych regionu bocheńskiego, podjął się organizowania wraz z Katolickim Stowarzyszeniem „Civitas Christiana” konkursów wiedzy historycznej z tematów: Bochnia w latach powstania styczniowego 1863-1864, Bochniacy na legionowym szlaku.
Organizowane w Stowarzyszeniu wystawy zwiedzają uczniowie bocheńskich szkół otrzymując przy okazji dużą dawkę wiedzy historycznej związanej z naszym miastem.

Niepopularne akcje
W obronie tradycji i historii miasta, jego prestiżu i promocji, z determinacją podejmował akcje niepopularne i trudne, często narażając się władzom samorządowym, niektórym środowiskom i grupom interesu. Na łamach kwartalnika uzasadniał swoją postawę w takiej czy innej sprawie. Walczył w obronie zachowania starych, średniowiecznych nazw ulic, zachowania nazwy Szpitala Rejonowego w Bochni im. Mikołaja Kopernika (2010 r.). Sprzeciwiał się przeniesieniu pomnika gen. L. Okulickiego w inne miejsce i utworzeniu na placu jego imienia podziemnego parkingu (2012 r.)Walczył w obronie Sądu Rejonowego w Bochni, zagrożonego likwidacją (2012 r.)

Promocja Bochni
Stanisław Kobiela jako prezes Stowarzyszenia Bochniaków nawiązywał kontakty i współpracę z innymi organizacjami społecznymi i stowarzyszeniami regionalnymi n.p. Klubem Przyjaciół Wieliczki, Towarzystwem Miłośników Zarzecza (na Śląsku Cieszyńskim) Stowarzyszeniem Żydów Bocheńskich w Izraelu oraz ze Stowarzyszeniem Absolwentów UJ, Stowarzyszeniem „Rodzina Kolpinga” w Bochni, Stowarzyszeniem Partnerskim Bochnia – Saarlouis. Przedstawiciele tych organizacji odwiedzają Bochnię, zwiedzają jej zabytki i bocheńską Kopalnię Soli. Poznają uroki Ziemi Bocheńskiej. Wystawy organizowane w Stowarzyszeniu Bochniaków są również często prezentowane, w ramach tych kontaktów, w innych miastach ( w Warszawie, Krakowie Wieliczce, Wiśniczu). Otrzymują nasze Wiadomości Bocheńskie, które także docierają do naszych oddziałów w Kraju i do ośrodków polonijnych. Jest to bardzo duża, a niestety często niedostrzegana promocja Bochni.
Od 2008 r. był członkiem Kapituły Herkulesa Wiśnickiego. Za działalność regionalną otrzymał w roku 2008 nagrodę im. Władysława Orkana, a w 2017 r. Minister Energii Pan Krzysztof Tchórzewski za zasługi dla górnictwa przyznał mu stopień Generalnego Honorowego Dyrektora Górniczego. W 2021 r. pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta RP Andrzeja Dudę Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Pochowany na zabytkowym cmentarzu komunalnym przy ul. Orackiej w Bochni, który zawsze otaczał szczególną troską i opieką poprzez liczne działania naszego Stowarzyszenia, na czele z odbywającą się już od 30 lat kwestą na ratowanie zabytków bocheńskiej nekropolii.

161. rocznica wybuchu Powstania Styczniowego

Bochnia, wówczas miasto obwodowe leżące poza terenem objętym działaniami powstańczymi, odegrała ważną rolę zaplecza dla Powstania Styczniowego. Stąd przemycano za Wisłę do oddziałów powstańczych broń i amunicję, leki i środki opatrunkowe, żywność, a przede wszystkim

Czytaj więcej »

Nowy numer Wiadomości Bocheńskich już dostępny!

Wraz z najlepszymi życzeniami świątecznymi przekazujemy Państwu ostatni w tym roku numer Wiadomości Bocheńskich nr 4(138). Numer ten otwiera artykuł dr Kazimierza Przybyłki z Lublina, który wspomina dzieciństwo w Lipnicy, opisuje obyczaje Bożonarodzeniowych oraz przedstawia swoje refleksje świąteczne. Co w numerze?

Czytaj więcej »