Stowarzyszenie Bochniaków
i Miłośników Ziemi Bocheńskiej

Rok założenia 1936

„Kariery chłopskich synów” – wernisaż nowej wystawy w Domu Bochniaków – relacja

15 października 2019 roku, w Domu Bochniaków odbył się wernisaż nowej, zapowiadanej od pewnego czasu, wystawy plakatowej pt. „Kariery chłopskich synów”.

Jest ona poświęcona chłopskim synom z bocheńszczyzny, którzy odznaczyli się w życiu publicznym, naukowym i artystycznym. Na przełomie XIX i XX w. Ziemia Bocheńska wydała wielu zdolnych chłopskich synów, późniejszych naukowców, artystów, polityków i wybitnych księży. Szczególnie urodzajną była pod tym względem północna część dawnego powiatu bocheńskiego, obszar pomiędzy Bochnią – Niepołomicami – Wisłą i Brzeskiem.

W gronie naukowców (rektorów, profesorów uniwersyteckich, członków PAU), duchownych i polityków znajdują się takie postacie jak:

Z Mikluszowic prof. Jan Ptaśnik (1876-1930) (matura w Bochni 1896) absolwent UJ, wybitny historyk kultury, zwłaszcza kultury włoskiej, profesor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie i dr Franciszek Bardel
(1869-1941), (matura w Krakowie 1888) absolwent UJ, prawnik, adwokat i polityk. W latach 1919-1920 był ministrem rolnictwa i dóbr państwowych;

z Dziewina (par. Mikluszowice) ks. Jan Twardowski (1873-1953), (matura w Bochni 1894), absolwent UJ kapłan i nauczyciel gimnazjalny (polonista i filolog klasyczny);

z Zaborowa Jędrzej Cierniak (1886-1942), ( matura w Bochni 1908), absolwent UJ, polonista i filolog klasyczny, twórca teatrów ludowych;

z Maszkienic Franciszek Bujak (1875-1953), (matura w Bochni 1894) absolwent UJ, a potem prof. UJ i Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, historyk dziejów gospodarczych i społecznych Polski, Prezes Polskiego Tow. Historycznego w 1920 r. minister rolnictwa i dóbr państwowych;

z Ispiny Adam Pichór (1878-1941) (matura w Bochni 1899), absolwent i pracownik naukowy UJ, nauczyciel gimnazjalny w Krakowie i Wieliczce, inicjator i współzałożyciel szkolnego obserwatorium astronomicznego w Niepołomicach;

z Baczkowa Jan Czubek (1849-1932), (matura w Krakowie 1869), absolwent literatury, filolog klasyczny i bibliotekoznawca, członek PAU;

ze Smykowa k/Bochni (par. Krzyżanowice) Paweł Mucha (1901 -1991) (matura w Bochni 1921), absolwent UJ, prawnik i ekonomista, dyrektor Banku Rolnego w Warszawie, poseł na sejm w latach 60-tych XX w.;

z Woli Batorskiej prof. Roman Stopa (1895-1995) (matura w Bochni 1914 r.) absolwent UJ, językoznawca, badacz języków afrykańskich, profesor Uniwersytetu im. Jana Kazimierza we Lwowie, potem UJ;

z Targowiska Jan Świętek (1859-1926), (gimnazjum niższe w Bochni ok. 1876, matura w Krakowie ok.1880), z zawodu inspektor kolejowy, folklorysta amator, inicjator i pierwszy prezes Towarzystwa Ludoznawczego w Krakowie w 1898 r. członek Komisji Antropologicznej AU, autor licznych prac z zakresu kultury ludowej.

z południa ziemi bocheńskiej znajdziemy tu postaci rzeźbiarza Jakuba Juszczyka, czy patrona Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Żegocińskiej – Czesława Blajdy.

Oczywiście to nie wszystkie nazwiska, jednak nie chodzi tu o ich wyliczanie i przedstawianie biogramów, raczej warto pokazać środowisko, z którego Ci ludzie wyszli, pragnienie wiedzy, trudy i bariery, jakie trzeba było pokonać, by dojść do celu. Często cytowane są tu wspomnienia, publikowane i te, które w rękopisach znajdują się w zbiorach muzealnych, w archiwach i bibliotekach. Większość z nich zasługuje na wydanie drukiem, bo nie tylko pokazuje dzieciństwo i młode lata znanej i popularnej postaci, ale ukazują wieś, jakiej dziś już nie ma, ten nieistniejący już wiejski świat.

Przybyłych na wernisaż powitała Prezes Stowarzyszenia Bochniaków – Zofia Sitko. Wśród gości byli przedstawiciele władz miasta i powiatu oraz nasi przyjaciele i sympatycy. Szczególnie cieszyła liczna reprezentacja Stowarzyszenia Przyjaciół Ziemi Żegocińskiej: Tadeusz Olszewski, Mieczysław Blajda, Jan Truś, Maria Juszczyk, Kazimierz Kozak.

Prezentację wystawy poprzedził występ artystów Teatru Artystokrackiego, następnie kol. Janina Kęsek, współautorka i kurator wystawy zapoznała zebranych z jej problematyką i biogramami. Po zakończeniu prezentacji o głos poprosiła Maria Juszczyk – krewna prezentowanego na wystawie Jakuba Juszczyka, która nieco szerzej zaprezentowała zasłużoną Rodzinę Juszczyków.

Wystawa, której współautorami są również: Stanisław Mróz i Felicja Wieczorek została dofinansowana przez Powiat Bocheński. Jej prezentacja w Domu Bochniaków przewidziana jest do 31.12.2019 r. Można ją zwiedzać nieodpłatnie we wtorki, w godzinach: 18.00-20.00 lub w terminach uzgodnionych telefonicznie (nr tel. 722-00-80-80).

Stowarzyszenie Bochniaków chce udostępnić wystawę do miejscowości powiatu bocheńskiego zainteresowanym domom kultury, szkołom lub instytucjom, posiadającym możliwości właściwego jej wyeksponowania. Kontakt w tej sprawie: tel. 722008080).

Po spotkaniu członkowie władz Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Żegocińskiej, zamówili wystawę do Gminy Żegocina na kwiecień 2020 r.

Zdjęcia: S. Mróz

161. rocznica wybuchu Powstania Styczniowego

Bochnia, wówczas miasto obwodowe leżące poza terenem objętym działaniami powstańczymi, odegrała ważną rolę zaplecza dla Powstania Styczniowego. Stąd przemycano za Wisłę do oddziałów powstańczych broń i amunicję, leki i środki opatrunkowe, żywność, a przede wszystkim

Czytaj więcej »

Nowy numer Wiadomości Bocheńskich już dostępny!

Wraz z najlepszymi życzeniami świątecznymi przekazujemy Państwu ostatni w tym roku numer Wiadomości Bocheńskich nr 4(138). Numer ten otwiera artykuł dr Kazimierza Przybyłki z Lublina, który wspomina dzieciństwo w Lipnicy, opisuje obyczaje Bożonarodzeniowych oraz przedstawia swoje refleksje świąteczne. Co w numerze?

Czytaj więcej »