„Kariery chłopskich synów” – wernisaż nowej wystawy w Domu Bochniaków – relacja

15 października 2019 roku, w Domu Bochniaków odbył się wernisaż nowej, zapowiadanej od pewnego czasu, wystawy plakatowej pt. „Kariery chłopskich synów”.

Jest ona poświęcona chłopskim synom z bocheńszczyzny, którzy odznaczyli się w życiu publicznym, naukowym i artystycznym. Na przełomie XIX i XX w. Ziemia Bocheńska wydała wielu zdolnych chłopskich synów, późniejszych naukowców, artystów, polityków i wybitnych księży. Szczególnie urodzajną była pod tym względem północna część dawnego powiatu bocheńskiego, obszar pomiędzy Bochnią – Niepołomicami – Wisłą i Brzeskiem.

W gronie naukowców (rektorów, profesorów uniwersyteckich, członków PAU), duchownych i polityków znajdują się takie postacie jak:

Z Mikluszowic prof. Jan Ptaśnik (1876-1930) (matura w Bochni 1896) absolwent UJ, wybitny historyk kultury, zwłaszcza kultury włoskiej, profesor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie i dr Franciszek Bardel
(1869-1941), (matura w Krakowie 1888) absolwent UJ, prawnik, adwokat i polityk. W latach 1919-1920 był ministrem rolnictwa i dóbr państwowych;

z Dziewina (par. Mikluszowice) ks. Jan Twardowski (1873-1953), (matura w Bochni 1894), absolwent UJ kapłan i nauczyciel gimnazjalny (polonista i filolog klasyczny);

z Zaborowa Jędrzej Cierniak (1886-1942), ( matura w Bochni 1908), absolwent UJ, polonista i filolog klasyczny, twórca teatrów ludowych;

z Maszkienic Franciszek Bujak (1875-1953), (matura w Bochni 1894) absolwent UJ, a potem prof. UJ i Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, historyk dziejów gospodarczych i społecznych Polski, Prezes Polskiego Tow. Historycznego w 1920 r. minister rolnictwa i dóbr państwowych;

z Ispiny Adam Pichór (1878-1941) (matura w Bochni 1899), absolwent i pracownik naukowy UJ, nauczyciel gimnazjalny w Krakowie i Wieliczce, inicjator i współzałożyciel szkolnego obserwatorium astronomicznego w Niepołomicach;

z Baczkowa Jan Czubek (1849-1932), (matura w Krakowie 1869), absolwent literatury, filolog klasyczny i bibliotekoznawca, członek PAU;

ze Smykowa k/Bochni (par. Krzyżanowice) Paweł Mucha (1901 -1991) (matura w Bochni 1921), absolwent UJ, prawnik i ekonomista, dyrektor Banku Rolnego w Warszawie, poseł na sejm w latach 60-tych XX w.;

z Woli Batorskiej prof. Roman Stopa (1895-1995) (matura w Bochni 1914 r.) absolwent UJ, językoznawca, badacz języków afrykańskich, profesor Uniwersytetu im. Jana Kazimierza we Lwowie, potem UJ;

z Targowiska Jan Świętek (1859-1926), (gimnazjum niższe w Bochni ok. 1876, matura w Krakowie ok.1880), z zawodu inspektor kolejowy, folklorysta amator, inicjator i pierwszy prezes Towarzystwa Ludoznawczego w Krakowie w 1898 r. członek Komisji Antropologicznej AU, autor licznych prac z zakresu kultury ludowej.

z południa ziemi bocheńskiej znajdziemy tu postaci rzeźbiarza Jakuba Juszczyka, czy patrona Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Żegocińskiej – Czesława Blajdy.

Oczywiście to nie wszystkie nazwiska, jednak nie chodzi tu o ich wyliczanie i przedstawianie biogramów, raczej warto pokazać środowisko, z którego Ci ludzie wyszli, pragnienie wiedzy, trudy i bariery, jakie trzeba było pokonać, by dojść do celu. Często cytowane są tu wspomnienia, publikowane i te, które w rękopisach znajdują się w zbiorach muzealnych, w archiwach i bibliotekach. Większość z nich zasługuje na wydanie drukiem, bo nie tylko pokazuje dzieciństwo i młode lata znanej i popularnej postaci, ale ukazują wieś, jakiej dziś już nie ma, ten nieistniejący już wiejski świat.

Przybyłych na wernisaż powitała Prezes Stowarzyszenia Bochniaków – Zofia Sitko. Wśród gości byli przedstawiciele władz miasta i powiatu oraz nasi przyjaciele i sympatycy. Szczególnie cieszyła liczna reprezentacja Stowarzyszenia Przyjaciół Ziemi Żegocińskiej: Tadeusz Olszewski, Mieczysław Blajda, Jan Truś, Maria Juszczyk, Kazimierz Kozak.

Prezentację wystawy poprzedził występ artystów Teatru Artystokrackiego, następnie kol. Janina Kęsek, współautorka i kurator wystawy zapoznała zebranych z jej problematyką i biogramami. Po zakończeniu prezentacji o głos poprosiła Maria Juszczyk – krewna prezentowanego na wystawie Jakuba Juszczyka, która nieco szerzej zaprezentowała zasłużoną Rodzinę Juszczyków.

Wystawa, której współautorami są również: Stanisław Mróz i Felicja Wieczorek została dofinansowana przez Powiat Bocheński. Jej prezentacja w Domu Bochniaków przewidziana jest do 31.12.2019 r. Można ją zwiedzać nieodpłatnie we wtorki, w godzinach: 18.00-20.00 lub w terminach uzgodnionych telefonicznie (nr tel. 722-00-80-80).

Stowarzyszenie Bochniaków chce udostępnić wystawę do miejscowości powiatu bocheńskiego zainteresowanym domom kultury, szkołom lub instytucjom, posiadającym możliwości właściwego jej wyeksponowania. Kontakt w tej sprawie: tel. 722008080).

Po spotkaniu członkowie władz Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Żegocińskiej, zamówili wystawę do Gminy Żegocina na kwiecień 2020 r.

Zdjęcia: S. Mróz